KARIŞIM SUYU
Su, betonu oluşturan temel malzemelerden biridir. Betonun
karılmasında kullanılan karışım suyu, iki önemli görevi
yerine getirmektedir:
- Çimento ve agrega tanelerinin yüzeyini ıslatarak yağlayıcı
etki yaratmak ve böylece betonun kolay karıştırılabilmesini,
taze betonun yerleştirilmesini, sıkıştırılabilmesini,
özetle işlenebilmeyi sağlamak,
- Toz halindeki çimento taneleriyle birleşerek ortaya çıkan
çimento hamurunda hidratasyon denilen kimyasal reaksiyonları
sağlamak.
Temiz, içilebilir, berrak ve kokusuz her su beton üretiminde
kullanılabilir. Beton karma suyu asit niteliğinde olmamalıdır.
Sülfat, değişik tuz vb... betona zarar verebilecek kimyasal
maddeleri
içermemelidir.
KİMYASAL
KATKILAR
Betonun birtakım özelliklerini iyileştirmek amacıyla beton
içerisindeki çimento miktarı baz alınarak belli oranlarda
katılan organik veya inorganik kökenli kimyasallar katkı
maddesi olarak adlandırılırlar. Katkı maddeleri çoğunlukla
beton karışım suyuna katılır. Gereğinden fazla kullanıldığında
aksi etkiler oluşturabileceği gibi yine gereğinden az
kullanıldığı taktirde hiç bir faydası olmayabilir. Ancak
şunun iyi bilinmesi gerekir ki kurallara uygun üretilmeyen
bir betonun özelliklerini katkı maddeleri ile iyileştirmek
mümkün değildir. Kurallarına uygun
üretilen betonların da katkı maddeleri ile uyumu önceden
yapılan deneylerle belirlenmelidir.
Betonsa'da
üretimde kullanılan katkı maddelerinin taze betonun özelliklerine
etkisi, deneyimli teknik elemanlar
denetiminde üniversite öğretim elemanlarının danışmanlığında,
tam donanımlı laboratuvarlarda yapılan deneylerle tespit
edilir. Bu
katkıların tesislere ikmali ise tedarikçi firmaların kalite
analiz sertifikaları dahilinde yapılır. Yine bu katkılar
yüksek teknolojiye sahip bilgisayar kontrollü tesislerimizde
hassas biçimde tartılarak beton içerisine katılır.
Beton üretiminde kullanılan kimyasal katkı maddeleri aşağıda
belirtildiği şekilde gruplandırılır.
a) Su azaltıcı / akışkanlaştırıcı kimyasal katkılar;
Bu guruba giren katkılar çoğunlukla çimento ağırlığının
%0.2 -0.5 arası oranlarda kullanılır. Taze betonun işlenebilirliğini
arttıran bu katkılar aynı zamanda beton karma suyu ihtiyacını
azalttıklarından betonun dayanımını da arttırırlar.
b) Süperakışkanlaştırıcılar;
Daha çok yüksek dayanımlı beton üretiminde kullanılan bu
katkılarla betonun su/çimento oranını 0.25'lere düşürmek
olanaklıdır. Ancak süper akışkanlaştırıcılar normal akışkanlaştırıcılara
kıyasla %1-%3 gibi çok daha yüksek dozajlarda kullanılır.
c) Priz süresini değiştiren kimyasal katkılar;
Taze betonun priz adı verilen sertleşme sürecinin bazı
koşullarda hızlandırılması veya geciktirilmesi istenir. Özellikle
yaz aylarında, uzun taşıma mesafelerinde priz geciktiriciler, kış
aylarında ise priz hızlandırıcılar kullanılır.
d) Hava sürükleyici kimyasal katkılar;
Soğuk iklim koşullarında donma-çözülme tehlikesine karşı
koruyan bu maddeler, aynı zamanda betonun işlenebilirliğini
arttırırlar.
e) Antifrizler;
Bu tip katkılar beton içindeki suyun donma sıcaklığını
düşürerek suyun donmasını ve betonun çatlamasını engeller. Ancak
soğuk hava şartlarında betona sadece antifiriz katkı
ilave edilmesi kesin çözüm olmayıp döküm yerinde betonun
korunması için özel önlemlerin alınması gereklidir.
f) Diğer
katkılar;
Hafif beton, geçirimsiz beton, rötreyi önleyici, aderansı
artırıcı, renklendirici, su tutucu, su geçirimsizlik vb... değişik
kimyasal katkı maddeleri vardır.
MİNERAL KATKILAR
Betonun bazı özelliklerini iyileştirmek veya betona özel
nitelikler kazandırmak amacıyla kullanılan ince malzemeler
mineral katkı olarak adlandırılırlar. Bu katkıların betona
ek dayanım kazandırma özelliği olduğu kadar, betonun durabilite
(kalıcılık) anlamında da performansını arttırırlar. Tüm
dünyada ve ülkemizde mineral katkılar zaman içinde her
türlü fiziksel, kimyasal ve elektro-kimyasal dış etkilere
karşı uzun ömürlü betonarme yapıların üretiminde portland
çimentosu veya portland çimentosu klinkeri ile birlikte
kullanılmaktadır.
Mineral katkı çeşitleri;
- Silis dumanı
- Uçucu kül
- Yüksek fırın cürufu
- Tras
|